
Almanya'da katarakt ameliyatı geçiren yüz binlerce hastanın gereğinden fazla ücret ödemiş olabileceği ortaya çıktı. NDR'nin aylar süren araştırmasına göre, bazı göz klinikleri ve büyük göz hastanesi zincirleri, sağlık sigortasının karşılaması gereken mercekler için hastalardan yüzlerce Euro ek ücret talep etti. Bazı özel merceklerde bu tutarın 2 bin Euro'yu aştığı belirtildi. Araştırmacılar, haksız tahsilatların toplamının yüz milyonlarca Euro'ya ulaşmış olabileceğini tahmin ediyor
ALMANYA'DA her yıl yaklaşık 1 milyon katarakt ameliyatı gerçekleştiriliyor. NDR'nin ARD bünyesindeki Panorama programı için yaptığı araştırma, bu ameliyatlar sırasında hastalardan alınan ek ücretlere ilişkin ciddi soru işaretlerini gündeme taşıdı.
Araştırma kapsamında Mayıs 2026'da yayımlanan ilk haberin ardından binden fazla hasta NDR'ye başvurarak ameliyat belgelerini, faturalarını ve tedavi sözleşmelerini gönderdi. Gazeteciler bu belgeleri tıp ve hukuk uzmanlarına inceletti.
İncelemelerde özellikle bazı büyük göz klinikleri ve özel sağlık kuruluşlarının, yasal sağlık sigortasının (gesetzliche Krankenversicherung – GKV) karşılaması gereken mercekler için hastalardan ek ücret aldığı belirlendi.
799 EURO'LUK MERCEĞİN GERÇEK MALİYETİ 71,90 EURO
Araştırmada dikkat çeken örneklerden biri, katarakt ameliyatı sırasında özel mercek taktıran Detlef Jurzok oldu.Jurzok, ameliyatında kullanılan mercek için cebinden 799 Euro ödedi. Ancak NDR'nin incelemesi sonucunda, söz konusu merceğin standart merceğe kıyasla maliyet farkının yalnızca 71,90 Euro olduğu ortaya çıktı.
Klinik, aradaki farkı karşılamak için hastaya 20'den fazla kalem içeren ek masraf çıkardı. Bu kalemler arasında bazı muayenelerin iki kez ücretlendirilmesi de bulunuyordu.Klinik, NDR'nin sorularına konuya ilişkin açıklama yapmadı.
SİGORTANIN KARŞILADIĞI MERCEKLER HASTALARA ÜCRETLİ SATILDI
Katarakt ameliyatında gözün saydamlığını kaybeden doğal merceği çıkarılarak yerine yapay mercek yerleştiriliyor.Yasal sağlık sigortası, tıbben gerekli standart ameliyatı ve standart merceği karşılıyor. Ancak bazı kliniklerin, asferik monofokal mercekleri özel ve pahalı bir ürün gibi tanıtarak hastalardan 500 Euro'nun üzerinde ek ücret istediği bildirildi.
Oysa NDR'nin görüştüğü üniversite hastanelerindeki uzmanlara göre, bu mercekler birçok ülkede standart tedavi kapsamında kullanılıyor ve hastalara ek ücret çıkarılmadan takılabiliyor.Uzmanlar, hastaların tıbbi bilgi eksikliğinden yararlanılarak gereksiz masraflar çıkarıldığına dikkat çekiyor.
LAZER AMELİYATI İÇİN 1600 EURO'YA KADAR EK ÜCRET
Araştırmada ortaya çıkan bir diğer konu ise katarakt ameliyatlarında kullanılan femtosaniye lazerleri oldu.Bazı klinikler, lazer destekli ameliyatı daha hassas, güvenli ve konforlu olarak tanıtarak hastalardan 1.200 ile 1.600 Euro arasında ek ücret talep ediyor.Ancak lazer yönteminin hastalar açısından belirgin bir tıbbi avantaj sağladığı bilimsel olarak kanıtlanmış değil.
Sağlıkta Kalite ve Ekonomiklik Enstitüsü'nün (IQWiG) 2024 yılında 7 bin 200'den fazla gözü kapsayan 35'ten fazla araştırmayı değerlendirdiği raporda, lazer destekli ameliyatın standart yönteme kıyasla belirgin bir avantajı bulunmadığı sonucuna varılmıştı.
Üstelik bazı kliniklerin lazer işlemlerini faturalandırma biçiminin, Federal Adalet Divanı'nın 2021 yılında verdiği kararla da çeliştiği belirtiliyor.
DOKTORLARA PAHALI MERCEK SATTIRMALARI İÇİN PRİM Mİ VERİLDİ?
NDR'nin ulaştığı şirket içi belgeler ve bir içeriden bilgi veren kişinin açıklamaları, bazı göz kliniklerinde doktorlara pahalı mercekleri veya lazer işlemlerini tercih eden hastalar üzerinden prim ödenebildiğini ortaya koydu.Hasta başına birkaç yüz Euro'ya ulaşabilen bu ödemeler, tıp etiği ve meslek kuralları açısından tartışma yarattı.
Tıp hukuku uzmanı Prof. Andreas Spickhoff, bu tür prim ödemelerini meslek kurallarına açıkça aykırı olarak değerlendirdi. Uzman ayrıca, tıbben gerekli olmayan işlemlerin sistematik biçimde ücretlendirilmesinin ağır faturalandırma dolandırıcılığı oluşturabileceğini belirtti.
YÜZ BİNLERCE HASTA ETKİLENMİŞ OLABİLİR
NDR'nin tahminlerine göre, Almanya'da geçmiş yıllarda yüz binlerce hasta bu tür uygulamalardan etkilenmiş olabilir.Bavyera Yasal Sağlık Sigortası Hekimleri Birliği'nin verileri, son beş yılda özel mercek kullanımının belirgin biçimde arttığını gösteriyor. Günümüzde katarakt ameliyatı geçiren hastaların dörtte birinden fazlasının özel mercekler için ek ödeme yaptığı tahmin ediliyor.Özellikle finansal yatırımcıların sahip olduğu büyük göz kliniği zincirlerinde bu oranın daha yüksek olduğu belirtiliyor.
SAĞLIK SİGORTALARINA UYARI GÖNDERİLDİ
Federal Sosyal Güvenlik Dairesi (BAS), 27 Ekim 2026 tarihinde yasal sağlık sigortalarına bir genelge göndererek hastaların hakları konusunda daha iyi bilgilendirilmesini istedi.
Genelgede, hangi merceklerin standart sağlık sigortası kapsamında olduğu ve hangi durumlarda hastalardan ek ücret alınabileceğinin açıkça anlatılması gerektiği vurgulandı.Federal Sağlık Bakanlığı ise mevcut aşamada yeni bir yasal düzenlemeye ihtiyaç görmediğini, ancak gelişmeleri takip edeceğini bildirdi.
Öte yandan göz doktorları ve kliniklerin temsilcileri, yasal ve ücretlendirme kurallarına uyulması gerektiğini savunurken, somut hasta vakalarının incelenmesi konusunda yetkilerinin sınırlı olduğunu belirtti.
HASTALAR PARALARINI GERİ ALABİLİR Mİ?
Uzmanlara göre, haksız veya hukuka aykırı ek ücret ödeyen hastaların paralarını geri istemesi mümkün olabilir. Özellikle ücretsiz sağlık sigortası kapsamında sunulması gereken bir hizmet için ek ödeme yapılmışsa faturanın hukuki açıdan incelenmesi öneriliyor.
Hastaların dikkat etmesi gerekenler:
-
Ameliyat öncesinde hangi merceğin sağlık sigortası tarafından karşılandığını öğrenin.
-
Klinik tarafından sunulan ek hizmetler için yazılı fiyat teklifi isteyin.
-
Ödenen ücretlerin ayrıntılı faturasını talep edin.
-
Şüpheli ücretlendirmelerde sağlık sigortanıza başvurun.
-
Gerekirse Tüketici Danışma Merkezleri (Verbraucherzentrale) veya Kassenärztliche Vereinigung üzerinden destek alın.
Önemli bir nokta: Hastalar, tıbben gerekli katarakt ameliyatını yaptırabilmek için ücretli ek hizmetleri kabul etmek zorunda değil. Gerçekten özel nitelikteki mercekler için ise şartlara bağlı olarak yasal bir fiyat farkı talep edilebilir.



